Νέες διευκρινίσεις για την εφαρμογή του ψηφιακού δελτίου αποστολής στη διακίνηση αγροτικών προϊόντων εξέδωσε η ΑΑΔΕ, καθορίζοντας τι ισχύει για τους παραγωγούς που μεταφέρουν προϊόντα στις λαϊκές αγορές, καθώς και για τους ελαιοπαραγωγούς που παραδίδουν τον ελαιόκαρπο στα ελαιοτριβεία.
Οι αλλαγές εντάσσονται στη δεύτερη φάση του συστήματος ψηφιακής παρακολούθησης της διακίνησης αποθεμάτων, η οποία τίθεται σε υποχρεωτική εφαρμογή από τις 12 Οκτωβρίου 2026. Η δεύτερη φάση αφορά την καταγραφή της φόρτωσης, της μεταφόρτωσης και της παραλαβής των αγαθών, ενώ μέχρι τότε η διαβίβαση των συγκεκριμένων στοιχείων στο myDATA παραμένει προαιρετική. Υπενθυμίζεται ότι η πρώτη φάση, που αφορά την έκδοση και διαβίβαση των παραστατικών, εφαρμόζεται ήδη υποχρεωτικά από την 1η Δεκεμβρίου 2025.
Τι αλλάζει για τις λαϊκές αγορές
Σύμφωνα με τις οδηγίες της ΑΑΔΕ, ο παραγωγός που μεταφέρει τα προϊόντα του από την έδρα ή την αγροτική του εκμετάλλευση προς τη λαϊκή αγορά οφείλει να εκδίδει Συγκεντρωτικό Δελτίο Αποστολής. Έως και τις 11 Οκτωβρίου 2026 το συγκεκριμένο παραστατικό μπορεί να εκδίδεται χειρόγραφα, ενώ από τις 12 Οκτωβρίου 2026 η έκδοσή του θα γίνεται αποκλειστικά σε ψηφιακή μορφή.
Για τα προϊόντα που δεν διατίθενται κατά τη διάρκεια της ημέρας δεν απαιτείται νέο παραστατικό για την επιστροφή τους. Η μεταφορά των αδιάθετων προϊόντων καλύπτεται από το ίδιο Συγκεντρωτικό Δελτίο Αποστολής που χρησιμοποιήθηκε για την αρχική διακίνηση, χωρίς να χρειάζεται προηγούμενη ενημέρωσή του με τις ποσότητες που πωλήθηκαν.
Με την επιστροφή των προϊόντων στην εγκατάσταση του παραγωγού εκδίδεται Δελτίο Ποσοτικής Παραλαβής, στο οποίο καταγράφονται οι ποσότητες που επέστρεψαν.
Μία διαδρομή για περισσότερες λαϊκές
Για τους παραγωγούς που συμμετέχουν την ίδια ημέρα σε δύο ή περισσότερες λαϊκές αγορές, χωρίς να επιστρέφουν ενδιάμεσα στην έδρα ή την αποθήκη τους, δεν απαιτείται η έκδοση ξεχωριστού δελτίου για κάθε αγορά.
Αρκεί ένα Συγκεντρωτικό Δελτίο Αποστολής, στο οποίο θα αναγράφονται εξαρχής όλες οι λαϊκές αγορές που πρόκειται να επισκεφθεί ο παραγωγός. Εφόσον μετά την ολοκλήρωση της διαδρομής απομείνουν αδιάθετα προϊόντα, εκδίδεται κατά την επιστροφή Δελτίο Ποσοτικής Παραλαβής.
Αντίστοιχη δυνατότητα προβλέπεται και για τους επαγγελματίες πωλητές αγροτικών προϊόντων που προμηθεύονται εμπορεύματα από παραγωγούς ή χονδρεμπόρους, ενώ ειδική εξαίρεση προβλέπεται για τους πωλητές βιομηχανικών και βιοτεχνικών ειδών που διατηρούν παράλληλα κατάστημα, υπό συγκεκριμένες προϋποθέσεις.
Μεταβατικό καθεστώς για τα ελαιοτριβεία
Η ΑΑΔΕ διατηρεί μεταβατική εξαίρεση για τους ελαιοπαραγωγούς που υπάγονται στο κανονικό καθεστώς ΦΠΑ και είχαν κύκλο εργασιών έως 200.000 ευρώ κατά το φορολογικό έτος 2022.
Οι συγκεκριμένοι παραγωγοί απαλλάσσονται από την υποχρέωση έκδοσης ψηφιακού δελτίου αποστολής για τη μεταφορά του ελαιοκάρπου προς το ελαιοτριβείο έως και τις 11 Οκτωβρίου 2026, με την προϋπόθεση ότι το ελαιοτριβείο εκδίδει κατά την παραλαβή Δελτίο Ποσοτικής Παραλαβής.
Από τις 12 Οκτωβρίου 2026 η ψηφιακή διαδικασία καθίσταται υποχρεωτική και για τη συγκεκριμένη κατηγορία παραγωγών.
«Αντίστροφη Διακίνηση»
Παράλληλα, η ΑΑΔΕ προβλέπει ότι το παραστατικό διακίνησης μπορεί να εκδίδεται από τον αντισυμβαλλόμενο – όπως ο έμπορος, ο συνεταιρισμός ή το ελαιοτριβείο – πριν από την έναρξη της μεταφοράς.
Στην περίπτωση αυτή το παραστατικό φέρει την ένδειξη «Αντίστροφη Διακίνηση» και μπορεί να χρησιμοποιείται ακόμη και όταν η μεταφορά του φορτίου πραγματοποιείται με όχημα του ίδιου του παραγωγού.
Με τις νέες οδηγίες, η φορολογική διοίκηση επιχειρεί να διευκολύνει την προσαρμογή των αγροτών και των επιχειρήσεων στη νέα ψηφιακή διαδικασία, διασφαλίζοντας παράλληλα την ομαλή μετάβαση στο πλήρως ψηφιακό σύστημα παρακολούθησης της διακίνησης αγροτικών προϊόντων.
