Γράφει ο Γιάννης Σιάτος, Περιφερειακός Σύμβουλος Κορινθίας
Οι πρόσφατες πυρκαγιές σε εγκαταστάσεις ΑΠΕ και ιδιωτικά δίκτυα μεταφοράς ενέργειας έφεραν στην επιφάνεια ένα ερώτημα που δεν αφορά μόνο την ασφάλεια των εγκαταστάσεων:
Αλήθεια, ποιο είναι τελικά το μοντέλο ενέργειας που θέλουμε για την Ελλάδα;
Η ενεργειακή πολιτική της κυβέρνησης Μητσοτάκη οδηγεί ολοένα περισσότερο σε ένα μοντέλο όπου η παραγωγή και η αποθήκευση ενέργειας συγκεντρώνονται σε μεγάλες εγκαταστάσεις και μεγάλους επενδυτές, ενώ η δυνατότητα του πολίτη να παράγει και να αποθηκεύει τη δική του ενέργεια περιορίζεται.
Τα στοιχεία για την αυτοπαραγωγή είναι χαρακτηριστικά.
Από περισσότερα από 25.000 έργα αυτοπαραγωγής το 2023, τα περισσότερα σε στέγες κατοικιών, αγροτικών και επαγγελματικών κτιρίων, φτάσαμε σε μόλις περίπου 1.000 νέα έργα το 2026.
Η κατάργηση του net metering και η μετάβαση στο net billing, μαζί με τις καθυστερήσεις και την αβεβαιότητα που ακολούθησαν, έκαναν την αυτοπαραγωγή λιγότερο ελκυστική για τον πολίτη, τον αγρότη και τη μικρή επιχείρηση.
Έχουμε, λοιπόν, να διαλέξουμε ανάμεσα σε δύο δρόμους. Στον δρόμο της κυβέρνησης Μητσοτάκη και στον δρόμο της πραγματικής προόδου.
Ο ένας είναι η ολοένα μεγαλύτερη συγκέντρωση παραγωγής και αποθήκευσης σε μεγάλες εγκαταστάσεις.
Ο άλλος είναι η αποκέντρωση της παραγωγής: φωτοβολταϊκά στις στέγες, μπαταρίες στα σπίτια, αυτοπαραγωγή στις επιχειρήσεις και στις αγροτικές εκμεταλλεύσεις, ενεργειακές κοινότητες και δημόσια κτίρια που παράγουν τη δική τους ενέργεια.
Στην Αυστραλία, περίπου 600.000 νοικοκυριά έχουν ήδη εγκαταστήσει οικιακές μπαταρίες. Η αποθήκευση γίνεται εργαλείο του ίδιου του πολίτη, ώστε να αξιοποιεί την ενέργεια που παράγει όταν πραγματικά τη χρειάζεται.
Αυτό πρέπει να γίνει και στην Ελλάδα.
Να δώσουμε τη δυνατότητα σε κάθε σπίτι που μπορεί να εγκαταστήσει φωτοβολταϊκό να μπορεί να αποθηκεύει την ενέργειά του. Να βοηθήσουμε τον αγρότη να μειώσει το ενεργειακό κόστος της παραγωγής του. Να δώσουμε στις μικρές και μεσαίες επιχειρήσεις τη δυνατότητα να παράγουν και να αποθηκεύουν μέρος της ενέργειας που καταναλώνουν.
Και, ταυτόχρονα, να αξιοποιήσουμε κάθε δημόσια στέγη για την παραγωγή καθαρής ενέργειας.
Αυτό είναι ενεργειακή δημοκρατία.
Μια διαφορετική ενεργειακή πολιτική πρέπει να στηρίζεται σε:
Μαζική ανάπτυξη φωτοβολταϊκών στις στέγες κατοικιών, αγροτικών και επαγγελματικών κτιρίων.
Ισχυρή στήριξη των οικιακών και επαγγελματικών μπαταριών, ώστε η ενέργεια της ημέρας να αξιοποιείται τις ώρες που πραγματικά χρειάζεται.
Ενίσχυση της αυτοπαραγωγής σε βιοτεχνίες, μικρές και μεσαίες επιχειρήσεις και αγροτικές εκμεταλλεύσεις.
Φωτοβολταϊκά και αποθήκευση στα δημόσια κτίρια, ώστε το κράτος να μειώσει το δικό του ενεργειακό κόστος.
Ισχυρές ενεργειακές κοινότητες, με συμμετοχή δήμων, πολιτών, αγροτών και τοπικών επιχειρήσεων.
Και, φυσικά, αυστηρούς και ενιαίους κανόνες για τις μεγάλες εγκαταστάσεις ΑΠΕ και αποθήκευσης, ιδιαίτερα όταν βρίσκονται κοντά σε δασικές εκτάσεις. Καθαρισμοί, συντήρηση, πυρασφάλεια, επαρκείς αποστάσεις, ασφαλή δίκτυα και πραγματικοί έλεγχοι δεν μπορούν να είναι διαπραγματεύσιμα.
Η ανάπτυξη των ΑΠΕ πάει πακέτο με την προστασία του περιβάλλοντος. Μέχρι τώρα, μοιάζει η πράσινη μετάβαση να έχει δημιουργήσει αφόρητη πίεση στο περιβάλλον.
Η επιτυχία της πράσινης μετάβασης δεν θα κριθεί μόνο από το αν θα μειώσουμε το κόστος ενέργειας για τα νοικοκυριά και τις επιχειρήσεις, αλλά και από το αν θα μπορέσουμε να προστατεύσουμε το φυσικό περιβάλλον και να δώσουμε στους πολίτες πραγματικό ρόλο στην παραγωγή της ενέργειας.
Η ενέργεια πρέπει να γίνει υπόθεση κάθε πολίτη.
Γι’ αυτό και εμείς λέμε ξεκάθαρα ότι υπάρχει εναλλακτική πρόταση.
Είναι η ενεργειακή πολιτική που θα αξιοποιεί τις ΑΠΕ για να μειώσει πραγματικά το κόστος για τα νοικοκυριά, τους αγρότες και τις μικρές επιχειρήσεις, με σεβασμό στο περιβάλλον και με συμμετοχή των πολιτών.
Η πολιτική που θα προσφέρει φθηνή και καθαρή ενέργεια για τους πολλούς, όχι υπερκέρδη για τους λίγους .
